

Tire Tarihi Merkezi
Güme Dağı'nın eteğinde, Aydınoğulları ve Osmanlı'dan kalma bedesteni, hanları ve camileriyle bir çarşı kenti; her salı kurulan büyük köylü pazarıyla ünlü.
Sekiz kubbeli, dört yöne açılan kapıları olan bu yapı Tire Bedesteni'dir. 14.Devamını uygulamada dinleyin
Dağ eteğinde eski bir kent
Tire, Güme Dağı'nın kuzey eteğinde, Küçük Menderes Nehri'nin 6 kilometre kadar güneyinde kurulmuş bir ilçedir. Tarihî belgelerde Thira, Tyrha ve Teira gibi adlarla geçer. Roma ve Bizans dönemlerinde de önemli bir yerleşim olan Tire, 14. yüzyılda Aydınoğulları yönetiminde beyliğin önemli merkezlerinden biri oldu; Umur Bey döneminde medreseler, camiler, çeşmeler ve sulama kanallarıyla gelişti. Ankara Savaşı'nı kazanan Timur kışı burada geçirdi; kent 1426'da kesin olarak Osmanlı topraklarına katıldı.
Bedesten, hanlar, arasta
Tire uzun süre bir ticaret ve ilim merkezi olarak kaldı; 16. yüzyılda esnafı Ahi teşkilatı içinde örgütlenmişti ve kentte 30'u aşkın çarşı ve pazar vardı. 1671'de kenti gezen Evliya Çelebi 27 han ve 2.800 kadar dükkân sayar. Çarşının ortasındaki 14. yüzyıl bedesteni, dört yöne açılan kapıları ve sekiz kubbesiyle dikkat çeker; dış cephesinde 32 dükkân sıralanır. Lütfi Paşa'nın 1520'de yaptırdığı iki katlı Bakırhan (Kurşunlu Han) ile 16. yüzyıldan kalma, Karanlık Çarşı denen arasta çarşının öbür eski yapılarıdır. Bu ticaret geleneği bugün her salı kurulan büyük pazarda sürer: çevre köylerin üreticileri sebze, meyve, toplanan otlar, peynir ve el emeği ürünlerini kente getirir ve pazar, Ege'nin en büyük pazarlarından biri sayılır.
Yeşil İmaret ve korunan doku
II. Murad'ın komutanlarından Halil Yahşi Bey'in 1441'de yaptırdığı Yahşi Bey Camii, Yeşil İmaret adıyla da bilinir; Osmanlı mimarisinde ilk yarım kubbe denemelerinin yapıldığı yapılardan biri sayılır ve bir dönem müze olarak da kullanıldı. 18. ve 19. yüzyıllarda Avrupa mimarisinden etkilenen Tire evleri; cumbaları, süslü tavanları ve komşu bahçeye açılan kapılarıyla tanınır. Camileri, çeşmeleri, türbeleri, medreseleri, asırlık ağaçları ve sokağa açılan Levanten evleriyle kent merkezi 2003'te kentsel sit alanı olarak tescil edildi.
Pratik bilgiler
- Konum: Tire ilçe merkezi; çarşı ve tarihî yapılar yürüyerek gezilir.
- Ücret: tarihî merkez ücretsiz; camiler ibadet yeridir.
- Pazar: her salı.
- Önerilen süre: yarım gün; mümkünse salı.
- Durum: açık (yerleşim yeri).
[bilgi: Camilerde namaz vakitlerinde ziyaret kısıtlı olabilir; girerken ayakkabılar çıkarılır, kadınlar başını örter.]
Nerede

Yakındaki yerler
Yürürken dinleyin
Guide & Travel, yerin önüne geldiğinizde anlatımı kendiliğinden başlatır; çevrimdışı da çalışır.
Fotoğraflar (4)
- Tire Kent Müzesi — Fotoğraf: Dosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons (renk düzeltildi)
- Tire Salı Pazarı — Fotoğraf: Dosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons (düzenlendi)
- Ödemiş Yıldız Kent Arşivi ve Müzesi — Fotoğraf: Kingbjelica · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons (kırpıldı)
- Şirince — Fotoğraf: Jocelyn Erskine-Kellie · CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons (düzenlendi)
Tire Kent Müzesi
Tire Salı Pazarı
Ödemiş Yıldız Kent Arşivi ve Müzesi
Şirince